Emisja zanieczyszczeń z kotłów grzewczych stanowi piętę achillesową polskiej walki ze smogiem. Brak jednoznacznych regulacji, niejednolitość w zakresie przepisów, przewaga programów regionalnych nad krajowymi – to nasze bolączki, które nie przyczyniają się do poprawy jakości powietrza, którym codziennie oddychamy. Jak wspólnie możemy zwalczyć smog w Polsce? Podpowiadamy, co powinno być dla nas najistotniejsze.
Uchwała antysmogowa
Smog w Polsce w niektórych miastach zmniejszył się właśnie w wyniku wprowadzenia lokalnych obostrzeń. Zakaz stosowania paliw stałych i związana z nim w sposób bezpośredni likwidacja pieców węglowych najpierw pojawiły się w Krakowie. Za miastem Kraka podążyły inne polskie miejscowości. Jednakże, aby zmiany były zauważalne, ich skala musi być zdecydowanie większa. Tym bardziej że z jednej strony zakazujemy używania kotłów i paliw niespełniających kryteriów ekologii, a z drugiej pozostajemy obojętni wobec innych działań.
W 2017 roku wprowadzony został obowiązek etykietowania kotłów. W praktyce wykorzystuje on określoną sezonową efektywność energetyczną ogrzewania pomieszczeń. Jest ona zaś niezbędna do określenia współczynnika efektywności energetycznej i klasy podawanej na etykiecie kotła. I tak dotychczas wyróżniono dwa rodzaje kotłów: o mocy do 500 kW oraz powyżej. Obecnie jako najbardziej wartościowe kotły dopuszczone do montażu postrzegane są piece klasy piątej.
Choć istnieją jasne uregulowania dotyczące emisji zanieczyszczeń w wyniku użycia kotłów o wydajności do 500 kW, żaden przepis nie reguluje wymagań do kotłów bardziej wydajnych. Te o mocy mieszczącej się w wartościach pomiędzy 500 kW a 1000 kW nie mają uregulowanych wymagań oraz badań. W związku z tym, że jest to ogromna luka nie tylko w polskich, ale i unijnych przepisach, Europejski Komitet Normalizacyjny planuje opracować te wymagania do 2021 roku.
Działania te są konieczne dla ratowania jakości naszego powietrza. Jeśli nadal będziemy „wypuszczać” do atmosfery takie ilości zanieczyszczeń, jak dotychczas, nie możemy spodziewać się optymistycznych prognoz. Badacze przewidują wzrost emisji pyłów zawieszonych, organicznych związków gazowych i tlenku węgla.
Smog w Polsce – udogodnienia w walce z zanieczyszczeniami
Sytuacji tej można jednak zapobiec. Myślą o tym przedstawiciele ministerstw oraz stowarzyszeń i funduszy działających na rzecz ochrony środowiska. Obecnie Polakom oferowane są liczne programy zachęcające do zmiany trybu życia na bardziej ekologiczny. Wśród nich wymienić należy program „Czyste powietrze”. Organizuje go Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. W ramach dofinansowania skorzystać możemy ze środków pieniężnych, które przeznaczymy na prace termomodernizacyjne przeprowadzane w naszym miejscu zamieszkania. Będzie to zatem dopłata do wymiany pieców, remontu, instalacji odnawialnych źródeł energii i wiele innych.
Udogodnienia w formie dopłat do wymiany źródeł ogrzewania są jednymi z najczęstszych, z których korzystają Polacy. Większość z nas nie posiada już w swoich domach starych „kopciuchów”. Wszystko to ze względu na zaostrzone normy spalania, których dotychczasowe kotły nigdy by nie spełniły. Za wymianą przemawiają również kwestie ekonomiczne. Stosowanie się do zaleceń ekoprojektu przyczynia się do powstania oszczędności energii. Co za tym idzie, płacimy mniej za paliwo i mniej go zużywamy.
Czym i w czym palić?
Największą popularnością w polskich kotłowniach cieszą się kotły automatyczne i kotły z ręcznym zasypem. Spełniając wymagania ekoprojektu, nie odznaczają się wysoką ceną, a ich łatwa obsługa jest dodatkowym atutem. Każdy z nas ceni sobie obecnie wygodę. Stosując taki piec, nie musimy martwić się o ewentualne wygaśnięcie źródła ciepła. Musimy jednak pamiętać o odpowiednim ustawieniu sterownika i zapewnieniu źródła ciepła w postaci paliwa.
Paliwem tym może być ekogroszek, gruby węgiel kamienny dobrej jakości, nieimpregnowane drewno, a także inne tzw. biopaliwo. Uchwała antysmogowa, którą wprowadził już Kraków, zabrania używania do palenia wszelkich przetworzonych materiałów i niektórych paliw stałych. Chodzi tu zwłaszcza o substancje gorszej jakości, takie jak: muł, flot czy miał. Ograniczenia te dotyczą nie tylko Krakowa. Lokalne inicjatywy przyczyniły się do wprowadzenia uchwały antysmogowej bądź przynajmniej jej częściowych zapisów również na inne obszary naszego państwa. Zalecenia dotyczą województwa małopolskiego, śląskiego, gminy Nysa, a kolejne uchwały zapowiadane są dla Mazowsza, Dolnego Śląska, województwa łódzkiego i opolskiego. Miejmy nadzieję, że za nimi podążą pozostałe województwa, powiaty i gminy.
Nowoczesne, ekologiczne, a przede wszystkim ekonomiczne piece obecne w naszych domach przyczyniają się do tego, że smog w Polsce maleje.
